FINDIĞI HASTALIK VURDU, ÜRETİCİ ENDİŞELİ

Karadeniz bölgesinin önemli geçim kaynaklarından olan fındıkta Ağustos'un ilk haftası başlayan hasat ve harman devam ediyor. Üreticinin merakla beklediği fındık fiyatları ise kilogram başına 11,5-12 TL civarında seyrediyor. Üretici, fındığa verilen fiyatın düşük olmasından şikayetçi. Üretici temsilcileri ise emanete ürün verilmemesi ve ürününü pazara indirmede acele edilmemesi konusunda uyarıda bulunuyor.

Geçen yıl yaşanan don olayı nedeniyle özellikle Doğu Karadeniz’de rekolte çok ciddi oranda düşmüş, buna bağlı olarak da serbest piyasada fındığın alım fiyatı 20 lirayı geçmişti. Bu sene sezon başında yapılan rekolte tahminlerinde geçen sezona göre ürünün daha fazla olduğu açıklanmıştı. Ancak fındık hasadının başlamasıyla üretici bir kez daha hayal kırıklığına uğradı. Ağaçta iyi görünen fındığın, elverişsiz hava şartları nedeniyle küf hastalığına yakalandığı ortaya çıktı. Aşırı yağış ve nemin yol açtığı küf hastalığından dolayı fındığın içini dolduramadığı görüldü. Birçok bahçede çotanaktaki fındıkların üçte iki oranında boş ya da kötü çıktığı belirtiliyor. Hastalığın rekolte ve randıman kaybına neden olduğunu ifade eden üreticiler, bunun fiyatı da etkilemesinden endişe ediyor. Küf (küllenme) hastalığı nedeniyle rekoltenin tahminlerin altında çıkacağını belirten üretici temsilcileri, vatandaşlar fındığı emanete vermemeleri ve ürününü pazara indirmede acele etmemeleri konusunda uyarıyor.

Hasan Bulut (88) isimli üretici, küllenme hastalığı nedeniyle topladıkları fındığın üçte ikisinin çürük çıktığını söyledi. Rekoltenin geçen seneye göre iyi olduğunu, ancak bu kez de hastalık nedeniyle çürüdüğünü kaydeden Bulut, piyasanın da tüccarın eline kaldığını kaydetti.

Mehmet Bulut (35) da verimin bir önceki seneye göre iyi göründüğü, ancak çotanakların çoğunun boş ve çürük çıktığını dile getirdi. Bulut, çotanakta 5 tane fındık varsa 2 tanesinin sağlam, 3 tanesinin çürük çıktığına dikkat çekti. Yaz mevsimindeki aşırı yağış ve nemden dolayı fındığı hastalık vurduğunu anlatan Bulut, “Fındık var görünüyor ama aslında yok. İçi boş, çürük. Randıman ne gelir onu da bilemiyoruz. Geçen sene hiç yoktu. Biz bahçemizden 4 ton fındık toplardık. Geçen sene 130 kilo ancak alabildik. Bu sene de 3 tona yakın ancak olur. Ama randıman düşük. Fiyat da ona göre düşük olacak. Zaten fiyatı da biraz düşük açıkladılar. İşçi yevmiyesi, patoz parası, nakliye ve kalırsa bize ondan sonra kalacak.” dedi.

Fındık piyasasının büyük tüccarların eline bırakıldığını ifade eden Bulut, şöyle devam etti: “Üreticinin çoğu gurbetçi. Yurt dışından ya da il dışından gelip fındığını topluyor, mecburen emanete veriyor. Tüccar da emanet fındıkla işini görüyor. O nedenle fındığın fiyatı yükselmiyor. Emanete verilmese fiyatı yükselir.” Sezonun 50 randıman fındık için 11.80-12 lira civarından açıldığına değinen Bulut, bu sene geçtiğimiz yılki fiyatları bulmanın mümkün olmayacağını savunuyor.

Türkiye’de bu yıl fındık rekoltesi Türkiye Ziraat Odaları Birliği tarafından 590 bin ton, Fiskobirlik’çe 650 bin ton, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nca 676 bin ton, Fındık İhracatçı Birlikleri’nce de 733 bin ton olarak tahmin edilmişti.