BEKLENTİLER ÜST DÜZEYDE...

Hükümetin sinyallerini verdiği sicil affı ve borç yapılandırması yönündeki çalışmalarda sona gelindiği ifade ediliyor.

Muhaletefin sicil affına ilişkin geçmiş dönemde hazırladığı beş kanun teklifi vardı. Uzmanlar, olası bir yapılandırma düzenlemesinin, 2019 yılı borçlarını da kapsaması ancak bunun için de Mart beyanname döneminden önce yasanın çıkarılıp, ikincil düzenlemelerin de hayata geçirilmesi gerektiğini bildiriyor.

Ekonomi yönetiminin, uygulamada yaşanan bazı aksaklıkları gidermek amacıyla hazırlıklarını sürdürdüğü torba kanun teklifi, geçtiğimiz hafta beklenmesine rağmen, TBMM'ye henüz gelmedi. Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın ekonomideki yıllık gelişmeleri değerlendirdiği basın toplantısında kullandığı ifadeler ise sicil affı yanı sıra borçların yeniden yapılandırılması beklentilerini de artırdı.

Bakan Albayrak 20 Ocak'ta yaptığı açıklamada, “Yapılandırma kararı verilirken bir mağduriyet var mı ona bakıyoruz. Borcunu düzenli ödeyen ile ödememeyi huy edinenleri ayırt edecek bir yaklaşım sergileyeceğiz. Bu konularda sahadan bize de bilgiler ve talepler geliyor. Başka bakanlıklarla birlikte toplumun geniş kesimini etkileyecek bir çalışma yürütülüyor” ifadelerini kullanmıştı.

Dünya Gazetesi’nden Canan Sakarya ve Hüseyin Gökçe’ye bilgi veren uzmanlar, olası bir yapılandırma düzenlemesinin, 2019 yılı borçlarını da kapsaması ancak bunun için de Mart beyanname döneminden önce yasanın çıkarılıp, ikincil düzenlemelerin de hayata geçirilmesi gerektiğini bildirdiler.

TESK: BORÇLARIN YAPILANDIRILMASI ŞART

Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonu (TESK) Başkanı Bendevi Palandöken, gelinen noktada piyasadaki tıkanıklığın aşılması için borçların yapılandırılmasının şart olduğunu söyledi. TBMM'de ise muhalefet partileri yanı sıra Cumhur İttifakının ortağı MHP'li milletvekilleri de sicil affı ve yapılandırma konusunda seçim bölgelerinden yoğun talep geldiğini aktarıyorlar.

MUHALEFETİN SİCİL AFFIYLA İLGİLİ 5 KANUN TEKLİFİ VAR

Sicil affına ilişkin olarak bu yasama yılında CHP Milletvekilleri tarafından verilmiş 3, İYİ Parti Milletvekilleri tarafından verilmiş 2 ayrı yasa teklifi bulunuyor. Sicil affı son dönemde yasa teklifleriyle Meclis gündemine en fazla taşınan konulardan biri olarak dikkat çekiyor. Sicil affına ilişkin olarak bu yasama yılında CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, CHP İstanbul Milletvekili Gürsel Tekin, CHP Hatay Milletvekili Mehmet Güzelmansur, İYİ Parti İstanbul Milletvekili Ahat Andican ile Muğla Milletvekili Metin Ergun kanun teklif hazırlayan milletvekili oldular.

TESK BAŞKANI PALANDÖKEN: YAPILANDIRMA PİYASALARI CANLANDIRIR

Finansman ihtiyacı olan esnafımız bankaya gittiğinde, 20 yıl önce bile yaşadığı ödeme güçlüğü sistemde görüldüğü için kredi alamıyor. Oysa krediyi alan, kamuya olan yükümlülüklerini yerin getirecek, birikmiş borçlarını yatıracak. Esnaf paraya ulaşınca ekonomi canlanacak. Ancak bankalar bugüne kadar çıkarılan sicil aflarını uygulamıyorlardı. Bu kez bankaları buna zorlayan düzenlemeler olmalıdır.

Eş zamanlı olarak yapılandırmaya yönelik de düzenleme yapılmalıdır. Yapılandırmada devletin kaybı olmaz, insanlar ödeme yaptıkları için piyasaya para girişi de sağlanıyor. Borcunu zamanında ödeyenlere de halen yüzde 5'lik indirimden yararlandığı için haksızlık da söz konusu olmuyor.

CHP GENEL BAŞKAN YARDIMCISI FAİK ÖZTRAK: SINIRLI SAYIDA ŞİRKET DÜZLÜĞE ÇIKIYOR

“Ben sicil affı meselesinde samimi olduklarını düşünmüyorum. Bu kaçıncı sicil affı? Af getiriyorlar ama bankalar kayıtları silmiyor, daha önce borcunu ödemeyenleri riskli gördüğü için. Burada asıl olarak insanların borçlarını niye ödeyemediklerine bakılması lazım. Bu tarz düzenlemeler sistemik risk oluştuğunda yapılmalıdır” Sicil affı belli dönemlerde gündeme geliyor. Fakat bu sicil afları ve ardından gelen yeni borçlanma imkanı ancak çok sınırlı sayıda şirketi düzlüğe çıkarabiliyor. Zaten bankalar firmaların sicili temizlense de müşterilerinin kredi geçmişini kendi arşivinde tutuyor. Yeni borç verirken risk analizlerinde kendi kayıtlarına da bakıyor.

Sistemik veya tüm sistemin çalışmaz hale geldiği krizlerde sicil affı sistemi rahatlatmak için kullanılabilir. Sonuçta böyle krizlerde tüm şirketler, tüm sistem etkilenmektedir ve borcunu ödeyemeyen şirketin özel bir kabahati bulunmamaktadır.

Sistemik kriz olmayan zamanlarda yapılan sicil afları ise iyi elma ve kötü elmanın birbirinden ayrılmasını güçleştirir. Borcunu ifa edemeyen, finansal yapısı sürdürülemez olan firmalara tanınan sicil afları iyi firmanın ve kötü firmanın ayrıştırılmasına zarar verir ve iktisadi yazındaki adıyla ahlaki çöküntüye neden olur. Dolayısıyla sicil afları istisnai zamanlarda kullanılabilir ancak bu sürekli hale gelirse sıkıntıyı artırır.”

İYİ PARTİ ERGÜN: KÜÇÜK ESNAF TIKANDI

“Özellikle küçük esnaf çok zor durumda. Ekonomik olarak tıkanmış, kredi çekmek istiyor ama kredi alamıyorlar, krizden dolayı ödemelerinde gecikmeler yaşıyor. Bunun için mutlaka sicil affı konusunda adım atılması ve kara listenin temizlenmesi gerekiyor”